İSTANBUL’UN KURTULUŞU (6 Ekim)
İstanbul ilk çağlardan itibaren bütün milletlerin iştahını kabartan bir yerleşim yeri olmuştur. O yüzden, birçok ülke, kendi merkezlerini bu önemli topraklara taşımak için birçok savaş yapmıştır.




Mondros Ateşkes Antlaşması’ndan sonra İngiltere, Fransa ve İtalya’nın oluşturduğu üçlü blok ülkeleri Anadolu’yu işgale başlamışlardı. Bu antlaşma gereğince 6-12 Kasım 1918 tarihleri arasında Çanakkale Boğazı düşman savaş gemileri ile kuşatılmıştı. Boğaz’ın güvenliğini sağlamak amacıyla 13 Kasım 1918 tarihinde düşman gemileri bu sefer İstanbul açıklarına demirlediler. Özellikle İngilizler’in gözü İstanbul üzerinde idi; hatta bu konuda diğer devletlerle ciddi tartışmalar yaşandı.

İşgalci kuvvetlerin baskısı giderek artıyordu. Bu baskılara dayanamayan padişah, 21 Aralık 1918 günü meclisi dağıttı. Tevfik Paşa, Damat Ferit Paşa ve Ali Rıza Paşa sırayla Osmanlı Hükümeti’ni kurdular. Ankara’da Kurtuluş Savaşı’nı çoktan başlatan Mustafa Kemal Paşa, bu hükümetlerin hiçbirini tanımadığını ilan etti. Ali Rıza Paşa, Mustafa Kemal’i kızdırmamak için kendilerine Ankara Temsil Heyeti teklifinde bulundu. Mustafa Kemal ise bir şart ileri sürdü. Buna göre, Meclis-i Mebusan hemen toplanacak ve Sivas Kongresi’nde alınan kararları tanıyacaktı.

Hemen seçimler yapıldı ve seçilen isimler İstanbul’da toplandı. 12 Ocak 1920 günü Erzurum ve Sivas kongre kararları “Misak-ı Milli” kararları olarak kabul edildi ve bütün dünyaya duyuruldu.
Misak-ı Milli’nin, yani Ulusal And’ın kabul edilmesi işgalci devletleri korkuttu. Onlar da bunun üzerine 16 Mart 1920’de İstanbul’u işgal ettiler.


Fiilen gerçekleşmiş olan işgal, 16 Mart 1920 günü resmi işgale dönüştü. Gazi Mustafa Kemal Paşa, Adana treninden inip Haydarpaşa rıhtımına ayak bastığında düşman gemilerinin zafer bayrakları açmış şekilde toplarını sağa sola çevirerek İstanbul limanına girdiklerini, gayri Türk azınlıkların da sevinç çığlıklarıyla karşı sahilleri çınlattığını görünce,“Geldikleri gibi giderler“ demişti. Bu sırada kanlı olaylar meydana geldi ve durum Mustafa Kemal’e bildirildi. Meclis-i Mebusan’ı dağıttılar, halkın seçtiği milletvekillerini Malta’ya sürdüler.

Kurtuluş Savaşı’nın zaferle bitmesinden sonra Refet (Bele) Beğ komutasındaki bir Türk birliği İstanbul’a girdiyse de, işgali resmi olarak kaldıramadı. 18 Eylül 1923′de Batı Anadolu tamamen düşmanlardan temizlendi. Mudanya Ateşkes Antlaşması’yla İstanbul, Boğazlar Bölgesi ve Doğu Trakya kurtarıldı. İmzalanan Lozan Barış Antlaşması gereğince de düşman askerleri altı hafta sonra İstanbul’dan ayrılacaklardı.


24 Temmuz 1923 tarihinde Lozan Barış Antlaşması’ndan sonra 23 Ağustos 1923’ten itibaren düşman kuvvetleri İstanbul’dan ayrılmaya başladılar. Son düşman birliği ise 2 Ekim 1923 günü Dolmabahçe Sarayı önünde düzenlenen bir törenle Türk Alay Sancağı’nı selamlayarak şehri terkettiler.

5 Ekim 1923′te şehrin Anadolu yakasına gelen Türk Ordusu, 6 Ekim 1923 günü coşkun bir bayram havası içinde, sevinç gözyaşları arasında ve çiçek yağmuru altında İstanbul’a girdi. 4 yıl 10 ay 23 gün süren işgal, Mustafa Kemal Paşa’nın sabırlı ve sağduyulu politikası sayesinde sona ermiş oldu. O yüzden her yılın 6 Ekim’i böylece İstanbul’un kurtuluş günü olarak belirlendi ve kutlanmaya başlandı.


İSTANBUL’UN KURTULUŞU
Dünyanın en güzel kenti,
Türk ulusunun gözbebeği,
Fatih’in armağanı,
Güzeller güzeli İstanbul…!
Var mı? Senin gibi şanlı,
Tüm ulusların gözü hep sende kaldı.
Güzelliğin dillerde, zengin gönüllerde saklı,
Güzeller güzeli İstanbul…!
Kaç kez fethedilmek istendin,
Fatih seni fethene kadar.
Atalarımızın emaneti Fatih’in armağanı,
Türk ulusunun gözbebeği, güzeller güzeli İstanbul…!
Mert Ertuğrul Akpınar


İstanbul’un Kurtuluşu (6 Ekim)
Tarihte,hep bağımsız yaşadı Türk Milleti,
İlk Dünya Savaşı’nda tattı heyhat zilleti.
Müttefiki Almanya,yenilince savaşta,
O da yenik sayıldı,ne yazık bu savaşta.
1918, 30 Ekim Günü’nde,
Acı bir antlaşmaya,imza attı,o günde.
Bu talihsiz antlaşma,Mondros’ta yapıldı,
Türk’ün bağımsızlığı,tüm elinden alındı.
Önce Yunan askeri,çıkarıldı İzmir’e,
Sonra yurt planlandı,paylaşmaya Sevr’le.
Bunu gören Atatürk,hemen Samsun’a çıktı,
Uyardı milletini,işgale karşı çıktı.
Kaynaştı milletiyle,Erzurum’da,Sivas’ta ,
Kongreler düzenledi,uzunca bu hususta.
Vatanı kurtarmaya kesin karar verdiler,
O azimle,inançla; Ankara’ya geldiler.
Ankara’ya,tüm yurttan gelen o Temsilciler,
Yurdu temsil etmeyi,kesin görev bildiler.
1920′de, 23 Nisan Günü,
Kurdular hür Meclisi,dünya duydu bu ünü.
İtilaf devletleri,korktu Türk’ün azminden,
İstanbul’u zaptetti,vurdu Türk’ü yeniden.
İngiltere,Fransa ve sonra da İtalya,
Yurdu paylaşmak için,çıktı Anadolu’ya.
Sevr Antlaşması’yla,paylaşmaya kalktılar,
Türk’ün gücüyle buna,fırsat bulamadılar.
Meclise Başkan oldu,orduya Başkomutan,
Düzgün,güçlü bir ordu,kurdu kahraman Ata’m.
Bu azimle,Kurtuluş Savaşı’nı başlattı,
Üç Buçuk yılda Ata’m,düşmanı yurttan attı.
Yenilgiye uğrayan,İtilaf devletleri,
İade etti Türk’ün,gerçek hakkını geri.
1923, 24 Temmuz’unda,
Tüm haklar kazanıldı,Lozan Antlaşması’nda.
Atatürk’ün dediği gibi; geri gittiler,
Şen İstanbul’umuzu,üzgünce terk ettiler.
1923, 6 Ekim Günü’nde,
Kahraman Türk Ordusu,Refet Paşa emrinde;
Girdi İstanbul’uma,bir bayram sevinciyle,
Kavuştu İstanbullu,tekrar özgürlüğüne.
6 Ekim Günlerin,kutlu olsun İstanbul,
Sana sevgimiz derin,mutlu ol sen İstanbul…
Naim YALNIZ


…var ki İSTANBUL /…yok ki İSTANBUL
Sana bilmem hangi yönden bakayım
Gece başka gündüz başka güzelsin
Kâinatta eşsiz tek ve özelsin
Çağlar değiştirdi sevdan İSTANBUL


Efendimiz malum ezelden tanır
Binlercesi şehrin can kıskanır
Sinende yaşayan cennettir sanır
Cihanda emsalin yok ki İSTANBUL


Kalbini son defa fethedenlere
Elveda deyip de gitmeyenlere
İmkân bulamayıp gelmeyenlere
Engin hoşgörünle kızma İSTANBUL


Kâbe-i ziyaretgâhların vardır
Şühedadan namazgâhların yardır
Âlem-i insanlar çok arzu-dardır
Sevenin koynunda sar ki İSTANBUL


Köklü medeniyetlerin evisin
Tarihler boyunca ananevisin
Mukaddesatını yâd el de bilsin
Sırr-ı nikabını aç ki İSTANBUL


Her dinin mensubu ibadet eder
Havra Kilise ve Cami’ye gider
O insanlar gönül diliyle ne der
Sessiz niyetleri duy ki İSTANBUL


Tüm insanlar âlâ şeyler yazmışlar
Anlatacak bir söz bırakmamışlar
Nesillere misal hep taşımışlar
Ölçülmez değerin var ki İSTANBUL


Arz ile deniz ve mehtap bakıyor
Gerçek yıldızlardan taçlar takıyor
Her gönülde sevdan ataş yakıyor
Türlü dillerdesin bil ki İSTANBUL


Elbet ben de bir gün gelir geçerim
İlahi yasaya ben de naçarım
Yardan ya da senden vaz mı geçerim?
Bir eser de benden al ki İSTANBUL


Çınlar Cami’lerden ezan(ı)salası
Yıkar nefisleri def-i belası
Zeki’midir sanki tek müptelası
Eyyüb Sultan başta say ki İSTANBUL